สำนวนไทยหมวดหมู่ ค. คู่สร้างคู่สม
คู่สร้างคู่สม หมายถึง
สำนวน “คู่สร้างคู่สม” หมายถึง ชายหญิงที่เหมาะสมกัน ทั้งในด้านนิสัย ฐานะ หรือบุญวาสนา และมักได้ครองคู่หรือใช้ชีวิตร่วมกันอย่างราบรื่น เปรียบเสมือนคนสองคนที่ถูกกำหนดมาให้เป็นคู่กัน ดำเนินชีวิตไปในทิศทางเดียวกัน ไม่ว่าจะด้วยพรหมลิขิตหรือบุญกรรมที่ทำร่วมกันมา กล่าวคือ “ชายหญิงที่ถือกันว่าเคยอยู่ร่วมกันมาแต่ปางก่อน, ชายหญิงที่สมเป็นคู่ครองกัน, เนื้อคู่ ก็ว่า” นั่นเอง

ที่มาของสำนวน
มาจากแนวคิดเรื่องบุญวาสนาและพรหมลิขิตในวัฒนธรรมไทย ที่เชื่อว่าคนเราหากเคยทำบุญหรือกรรมร่วมกันมาแต่ชาติปางก่อน ก็จะได้กลับมาใช้ชีวิตร่วมกันอีกครั้งในชาตินี้
คำว่า “คู่สร้าง” หมายถึง คู่ที่ถูกกำหนดหรือสร้างมาคู่กัน ส่วน “คู่สม” หมายถึง คู่ที่เหมาะสมมักจะมีอะไรเหมือน ๆ กัน ในด้านต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นฐานะ หน้าตา นิสัย บุญหรือศีลเสมอกัน
สำนวนนี้จึงใช้เปรียบเปรยถึง ชายหญิงที่เหมาะสมกัน ไม่ว่าจะด้วยบุญวาสนาหรือความเข้าใจกันในชีวิตคู่ และมักถูกใช้ อวยพรในงานแต่งงาน หรือพูดถึงคู่รักที่ดูเหมาะสมกันเป็นพิเศษ
ตัวอย่างการใช้สำนวน
- พ่อแม่ของทั้งสองฝ่ายต่างดีใจที่ลูกหลานได้แต่งงานกัน เพราะทั้งคู่เป็นคนดี ขยันทำมาหากิน และเข้ากันได้ดีจริง ๆ ทุกคนจึงบอกว่าเป็นคู่สร้างคู่สม เหมาะสมกันทุกประการ (ใช้พูดถึงคู่รักที่เหมาะสมกันทั้งด้านนิสัยและฐานะ)
- ตั้งแต่แรกพบกัน ทั้งสองคนก็ดูเข้ากันได้เป็นอย่างดี ไม่เคยมีปัญหาทะเลาะกันรุนแรง ต่างช่วยเหลือกันและสร้างอนาคตไปด้วยกัน เหมือนกับว่าคู่สร้างคู่สมที่พรหมลิขิตกำหนดมาให้พบกัน (ใช้พูดถึงคู่รักที่มีความเข้าใจกันเป็นพิเศษ)
- แม้ว่าทั้งคู่จะไม่ได้ร่ำรวยมากนัก แต่เพราะความขยันและความรักที่มีต่อกัน ทำให้พวกเขาสร้างครอบครัวที่มั่นคงได้ ทุกคนจึงกล่าวว่า “นี่แหละ คู่สร้างคู่สมของจริง” (ใช้พูดถึงคู่รักที่ร่วมกันสร้างอนาคตไปด้วยกัน)
- งานแต่งงานของเพื่อนจัดขึ้นอย่างอบอุ่น เจ้าบ่าวเจ้าสาวมีรอยยิ้มที่เต็มไปด้วยความสุข แขกที่มาร่วมงานต่างพากันชื่นชมว่า “เหมาะสมกันจริง ๆ เป็นคู่สร้างคู่สม” (ใช้เป็นคำอวยพรสำหรับคู่บ่าวสาวที่ดูเหมาะสมกัน)
- แม้ว่าจะเจออุปสรรคในชีวิตคู่ แต่ทั้งสองคนก็จับมือกันฝ่าฟันทุกปัญหาไปได้ ไม่มีใครยอมแพ้ต่ออุปสรรคง่าย ๆ สมกับที่เป็นคู่สร้างคู่สมที่แท้จริง (ใช้พูดถึงคู่รักที่มั่นคงและร่วมกันแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ในชีวิต)
สำนวนที่ความหมายคล้ายกัน
- กิ่งทองใบหยก หมายถึง: ความเหมาะสมกัน (ใช้แก่หญิงกับชายที่จะแต่งงานกัน)
- เด็ดดอกไม้ร่วมต้น หมายถึง: ผู้ที่เคยทำบุญกุศลร่วมกันมาแต่ชาติก่อน จึงได้มาพบกันและใช้ชีวิตร่วมกันอีกครั้งในชาตินี้
- บุพเพสันนิวาส หมายถึง: การเคยเป็นเนื้อคู่กัน, การเคยอยู่ร่วมกันในชาติก่อน